cieśnina morska oddzielająca wyspę Eubeję od lądu
Published on March 11th, 2010.
eopolldefdci wiersz (versus Eupolideus) wiersz o schemacie: stanowiący połączenie akatalektyczncgo i katalektycznego polischematycznego dymetru chori-jambicznego n (zob. chorffamb). Wiersz ten, nazwany od komediopisarza Eupolisa, występuje również we fragmentach utworów Krati-nosa i Ferekratesa oraz u Arystofanesa. W poezji łacińskiej używał go Plaut.
EupoHs komediopisarz grecki (V w. p.n.e.), wraz z Kratinosem i Arystofanesem stanowił trójcę klasycznych przedstawicieli starej komedii attycidej. Po raz pierwszy wystawił komedię w r. 429 p.n.e., zginął w czasie bitwy morskiej w r. 411. Starożytni cenili w nim umiejętność konsekwentnego prowadzenia akcji i wykwintny dowcip. Pozostało z jego sztuk sporo fragmentów, najwięcej zaś z komedii pt. Demy, w której występowali dawniejsi politycy ateńscy, jak Mil-riadcs, Arystydes, Solon i Perykles.
Eupompos z Sildona malarz grecki z V – IV w. p.n.e. Rywalizował z Zeuksisem, Timantesem i Panasjosem. Miał też wg tradycji udzielać wskazówek młodemu Lizypowi.
Eoripides zob. Eurypides.
Euripos (gr. dosł. cieśnina, rów, kanał) cieśnina morska oddzielająca wyspę Eubeję od lądu;
wg podania miał się tu utopić Arystoteles.
Filled under gry, inne. No Comments.
zbuntował przeciw Odyseuszowi mieszkańców Itaki
Published on March 11th, 2010.
enpatrydzi (gr. eupatridaj) ateńska arystokracja rodowa, warstwa wielkich posiadaczy ziemskich;
z ich grona wybierano kolegium dziewięciu najwyższych urzędników-archontów; stopniowo e. przejęli całą władzę, monarchia przekształciła się w republikę arystokratyczną. Najwyższym organem rządzącym stał się tzw. Areopag, rada złożona z byłych archontów. Dopiero reformy Solona zmusiły e. do ustępstw na korzyść nowej warstwy rzemieślniczo-kupieckiej. W Atenach pojawił się tzw. ustrój timokratyczny. W większym jeszcze stopniu ograniczył władzę arystokracji rodowej Klejstenes przez wprowadzeniepodziału ludności Attyki wg terytorium zamiast dawnego podziału rodowego. Stało się to jednym z podstawowych warunków rozwoju demokracji.
Enpejtes mit. ojciec Antinoosa, jednego z za-lotników Penelopy; chcąc pomścić śmierć swego syna zbuntował przeciw Odyseuszowi mieszkańców Itaki. Zginął z ręki Laertesa.
Eupolemos 1. E. z Argos, architekt grecki z końca V w. p.n.e., budowniczy wcześniejszej świątyni Hery w Argos. 2. historyk grecki z II w. p.n.e., cytowany jako autor dzieła O królach państwa żydowskiego, w którym usiłował wykazać pochodzenie kultury egipskiej od patriarchów żydowskich.
Filled under kultura. No Comments.
Eunus z Apamei niewolnik syryjski
Published on March 11th, 2010.
Eunapios z Sardes retor grecki z drugiej poł. IV w. n.e., autor biografii 23 współczesnych mu
sofistów oraz kontynuator dzieła Publiusza Herenniusza Deksippusa, historyka greckiego z ni w. n.e. Neoplatonik, wróg chrześcijaństwa, zwolennik Juliana Apostaty. Z 14 ksiąg dzieła E. zachowały się dość duże fragmenty.
Euneos mit. 1. syn Jazona i Hypsipile, uczestnik wojny trojańskiej. 2. Ateńczyk, towarzysz Tezeusza w wyprawie przeciw Amazonkom.
Eunike z Listri w Likaonii, matka Tymoteusza, ucznia i towarzysza podróży apostoła Pawła (I w. n.e.).
Eunomia mit. zob. Hory.
Eunomos mit. król Sparty z rodu Euryponty-dów, rzekomy ojciec legendarnego prawodawcy spartańskiego Likurga.
Eunus z Apamei niewolnik syryjski w Ennie na Sycylii, w r. 135 p.n.e. przywódca powstania niewolników, które się zaczęło w r. 140 p.n.e. od buntu 400 niewolników przeciwko okrucieństwu bogatego Sycylijczyka, Damofilosa. Powstanie stłumił konsul Rupiliusz, a E. wzięty do niewoli zmarł w r. 132 w więzieniu w Mor-gantium.
Eupalinos syn Naustrofosa z Megary, budowniczy grecki (VI w. p.n.e.), zbudował na Samos za czasów tyrana Polikratesa słynny tunel z wodociągiem podziemnym.
Filled under gry, inne. No Comments.
Eumolpidzi stary kapłański ród ateński
Published on March 11th, 2010.
Eumeneja miasto we Frygii, przy drodze z Dorylajon do Apamei, założone przez Atta-losa II, a nazwane E. na cześć Eumenesa II, jego brata i poprzednika.
Eumencs 1. z Kordu, jeden z dowódców Aleksandra W. (IV w. p.n.e.), zdobył Paflagonię i Kappadocję; zginął w r. 315 p.n.e. za sprawą Antygonosa. 2. imię kilku królów Pergamonu. Wstawił się szczególnie E. H (panował w latach 197-159), który utrzymywał ożywione stosunki z Rzymianami; on też wysłał do Rzymu w r. 168 p.n.e. sławne poselstwo, w którym uczestniczył m.in. Krates z Maiłoś, filozof i gramatyk per-gameński.
Eumenidy zob. Erynie.
Eumenius nauczyciel retoryki i pisarz z in/IVw. n.e., działający w Autun, autor m .in. panegiry-ków na Maksymiana, Konstancjusza i na Kon-stantyna, oraz mowy dziękczynnej dla tego ostatniego, wygłoszonej ok. r. 311.
Eumolpidzi stary kapłański ród ateński, który opiekował się kultem Demetry i Kory i misteriami eleuzyńskimi.
Eumolpos mityczny założyciel misteriów eleuzyńskich, protoplasta rodu Eumolpidów; jego syn, Keryks, stał się eponimem attyckiego klanu Keryków.
Filled under Uncategorized, ze świata. No Comments.
Eumajos mit. wiemy sługa Odyseusza
Published on March 11th, 2010.
E. oparł się na naukowych osiągnięciach swoich poprzedników; wniósł niewiele nowych twierdzeń i dowodów, znaczenie jego dzieła polegało przede wszystkim na niezwykłej jasności, jednolitej terminologii i systematycznym układzie.
Eukrates 1. strateg z r. 432/431 p.n.e.; brał udział w wyprawie do Macedonii i przeciw Potidei pod dowództwem Kalliasa. 2. E. z Melite, polityk ateński (koniec V w. p.n.e.), należący do stronnictwa radykalnego; odegrał pewną rolę polityczną po śmierci Peryklesa.
Eoksejnidas malarz grecki z końca V w. p.n.e., nauczyciel malarza Arystydesa z Teb (zob. Arystydes 3).
Eumachos z Neapolu historyk grecki (koniec III w. p.n.e.), autor dzieła o wojnach punickich; Biografia Hannibala w 2 księgach stanowiła może część tego dzieła lub też była osobnym utworem. Dzieła nie zachowane.
Eumajos mit. wiemy sługa Odyseusza, “boski świniopas”, u którego Odyseusz pod postacią żebraka spędził pierwszą noc po powrocie na Itakę.
Eumelos 1. mit. syn Admeta i Aikestis. 2. E. z Koryntu, poeta epicki z VIII w. p.n.e., autor kilku poematów (zob. cykliczni poeci).
Filled under Uncategorized, kultura. No Comments.
Znaleziona głowa posągu Zeusa z Agiry
Published on March 11th, 2010.
Zeusa Tryfilijskiego miał autor znaleźć złoty słup, na którym wypisane były dzieje Uranosa, Kronosa i Zeusa. E. twierdził, że bogowie byli niegdyś ludźmi, którzy zostali ubóstwieni w nagrodę za swoje czyny, nacjonalistyczna teoria E. o powstaniu bogów znalazła wielkie uznanie w starożytności, zwłaszcza w Rzymie, gdzie dziełko E. przetłumaczone przez Enniusza na łacinę wywarło wielki wpływ na poglądy racjonalizujących annalistów.
Euklides (gr. Euklejdes) 1. archont attycki z r. 403/2 p.n.e. Za jego urzędowania Ateńczycy przyjęli oficjalnie alfabet joński o 24 literach. 2. rzeźbiarz grecki, działający w Atenach prawdopodobnie w III w. p.n.e., twórca wielu posągów bóstw dla miasta Bura w Achai. Znaleziona głowa posągu Zeusa z Agiry jego dłuta świadczy, że artysta hołdował tzw. stylowi ekspresyjnemu, w którym wykonana została głowa Zeusa z Otri-coli. 3. E. z Megary (r. 450 – 380 p.n.e.), uczeń Sokratesa i świadek jego śmierci, założyciel tzw. szkoły megarejskiej (zob.). 4. E. z Aleksandrii, znakomity matematyk (III w. p.n.e.), autor dzieła Stojcheja geometrias (Elementy geometrii), które przez szereg stuleci było obowiązującym podręcznikiem geometrii.
Filled under Uncategorized. No Comments.
z Arabii Szczęśliwej na Ocean Indyjski
Published on March 11th, 2010.
Eugammon z Kyreny autor niezachowanej Telefonii, eposu cyklicznego w dwu księgach, którego treścią były losy Odyseusza od powrotu do Itaki aż do śmierci oraz historia Telegonosa, syna Odyseusza i Kirke. (Zob. też cykliczni poeci).
Euganei lud pochodzenia pelazgijskiego czy liguryjskiego, mieszkający najpierw na terenach dzisiejszej prowincji weneckiej; wypędzony przez Wenetów, przesiedlił się na zachód, między Adygę i Addę. Do dziś góry pochodzenia wulkanicznego ciągnące się w prowincji Padwy zachowały nazwę Colli Euganei.
Eugrafius autor komentarza do komedii Terencjusza, będącego kompilacją dawniejszych scholiów (pół. VI w. n.e.).
Eugrammos plastyk grecki z VII w. p.n.e., który wg tradycji przybył do Italii wraz z Demaratem z Koryntu, ojcem króla Tarkwiniusza Starego; ponieważ imię E. oznacza “dobry malarz”, uczeni przypuszczają, że jest to imię raczej symboliczne niż rzeczywiste.
Euhemer (Eilhemeros) z Messany (lub z Akra-gas) żyjący na przełomie IV/III w. p.n.e. filozof, podróżnik i pisarz grecki, autor dzieła fłiera anagrafe (Pismo święte), w którym opisuje swoją podróż z Arabii Szczęśliwej na Ocean Indyjski (zachowane tylko fragmenty). Na nie istniejącej w rzeczywistości wyspie Panchai miał on poznać idealne państwo Panchajów. Ludność tego utopijnego państwa podzielona była na trzy klasy, a najwyższa z nich, klasa kapłanów, rozdzielała sprawiedliwie wszystkie produkty, będące własnością państwa. Na wyspie panowały bogactwo, dobrobyt, sprawiedliwość i szczęście.
Filled under gry, ze świata. No Comments.
EuMron z Sikionu, przy pomocy wojska uzyskał władzę
Published on March 5th, 2010.
Eufranor z Koryntu sławny rzeźbiarz i malarz grecki (IV w. p.n.e.), m.in. twórca obrazu, który zdobił portyk Zeusa Eleuteriosa na agorze ateńskiej; przedstawiał on bitwę jazdy ateńskiej z beocką w r. 362 p.n.e.
Eufrat (gr. Eufrdtes, łac. Euphrates) największa rzeka Azji zach., długa na 2200 km; wypływa z Gór Armeńskich dwoma równoległymi ramionami, płynącymi najpierw ze wschodu na zachód, następnie ramię bardziej północne skręca na południe; w pobliżu Melitene oba ramiona łączą się ze sobą tworząc jedną rzekę, która płynie z północy na południe, między Kappadocją i Syrią, a Armenią i Mezopotamią i rozgranicza te krainy. W pobliżu Digba przyjmuje dopływ Tygrys i razem z nim wpada do Zatoki perskiej. Obfite wody E; uregulowane w starożytności, wylewając co pewien czas, użyźniały pola leżące w dolinie rzeki.
EuMron z Sikionu (IV w. p.n.e.), przy pomocy wojska uzyskał władzę w rodzinnym mieście, po roku wypędzony uszedł do Teb, gdzie został zamordowany.
Eufronios 1. malarz i garncarz attycki (VI/V w. p.n.e.), prawdopodobnie niewolnik, którego imię widnieje na 30 wazach czerwonofigurowych stylu surowego. Początkowo pracował jako malarz w warsztatach Kachryliona, z czasem stanął na czele własnego warsztatu, kontynuując pracę malarza. Poza naczyniami sygnowanymi uznano (na podstawie szczegółowej analizy stylu) za dzieła E. pokaźną ilość waz anonimowych. 2. poeta grecki (Ul w. p.n.e.), autor tzw. pria-peów (zob.).
Filled under Uncategorized. 1 Comment.
Eufemos mit. syn Posejdona, mąż Laonome, siostry Heraklesa
Published on March 4th, 2010.
Apollo ścigał ich dalej, dogonił i rozpoczął walkę z Idasem. Zeus, wezwany na rozjemcę, pozostawił Marpessie wolny wybór, ta zaś wybrała Idasa. 3. E. z Poroś (V w. p.n.e.), sofista i poeta elegijny, autor elegii o treści parenetycznej (np. o gniewie, przymusie, opanowaniu); zachowały się drobne fragmenty.
energetes (gr. euergStes) dobroczyńca; zaszczytny tytuł nadawany przez miasta-państwa starożytnej Grecji obcym obywatelom za szczególne zasługi.
eufemizm (gr. eu dobrze, femi mówię) zastąpienie wyrazów o przykrej treści przez łagodniejsze, np. zamiast mors, śmierć-sopor, sen; zamiast morbus, choroba – inftrmitas, słabość.
Eufemos mit. syn Posejdona, mąż Laonome, siostry Heraklesa, uczestnik polowania na dzika kalidońskiego i wyprawy Argonautów.
Euforbos mit. trojańozyk, syn Pantoosa; zranił Patroklosa, zginął z ręki Menelaosa. Wg legendy Pitagoras wierzył, że przez metempsychozę posiada duszę E.
Euforion 1. mit. syn Achillesa i Heleny. 2. syn Ajschylosa, również poeta tragiczny (V/IV w. p.n.e.). Po śmierci ojca odniósł czterokrotnie zwycięstwo wystawiając jego tragedie; Sofoklesa i Eurypidesa zwyciężył własną tetralogią. 3. E. z Chalkis na Eubsi, poeta aleksandryjski (III w. p.n.e.), autor elegii, epigramów i epyllionów.
Filled under Uncategorized. 1 Comment.